Acil hasta ve yaral\u0131lara m\u00fcdahalede temel ilke, doktorun hastaya ivedilikle gitmesidir. Doktorun hastaya gitmesinin zor oldu\u011fu durumlarda ise hastan\u0131n hastaneye (doktora) getirilmesi gerekir ve bu ama\u00e7la kara, deniz, hava ambulanslar\u0131 kullan\u0131lmaktad\u0131r. Acil t\u0131pta bu algoritmaya bir basamak daha eklenmi\u015f; doktorun hastaya, hastan\u0131n da doktora ula\u015famaz oldu\u011fu durumlarda, sa\u011fl\u0131k verilerinin elektronik yoldan iletimi ile saniyeler ve dakikalar i\u00e7inde etkili tan\u0131 ve tedavi planlamas\u0131 yap\u0131labilir olmu\u015ftur.<\/span><\/p>\n Asl\u0131nda bu, \u00e7a\u011fda\u015f t\u0131bb\u0131n yeni bir uygulamas\u0131 san\u0131lsa da fikir yeni de\u011fildir. \u2018Telesa\u011fl\u0131k Asr\u0131\u2019 kitab\u0131n\u0131n alt ba\u015fl\u0131\u011f\u0131 \u2018Mesafe ve Zaman \u00d6tesi Tedavi\u2019 olup, daha 1927 y\u0131l\u0131nda, telekom\u00fcnikasyondaki geli\u015fmeler \u00fczerine bir gazetede,\u00a0\u201cE\u011fer telefoto imk\u00e2n\u0131m\u0131z varsa, telemedicine sistemine de sahibiz demektir. Bir radyo al\u0131c\u0131s\u0131n\u0131 a\u011fr\u0131yan yerimize tutarak hastal\u0131kla ilgili bilgileri doktorlara aktarabiliriz\u201d\u00a0<\/em>c\u00fcmlesi kullan\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r (1).<\/p>\n Havac\u0131l\u0131kta telesa\u011fl\u0131\u011f\u0131n 60 y\u0131ldan daha uzun bir ge\u00e7mi\u015fi vard\u0131r. 1957 y\u0131l\u0131nda ilk kez bir k\u00f6pek (kozmodog Laika) Sovyetler taraf\u0131ndan D\u00fcnya y\u00f6r\u00fcngesine g\u00f6nderildi\u011finde sa\u011fl\u0131k verileri yer ekibi taraf\u0131ndan izlenmi\u015fti. 1960’larda insanl\u0131 uzay u\u00e7u\u015flar\u0131n\u0131n ba\u015flamas\u0131 ile birlikte NASA, telesa\u011fl\u0131k teknolojisini astronotlar\u0131n sa\u011fl\u0131klar\u0131n\u0131 izlemede kullanmaya ba\u015flad\u0131. 1997 y\u0131l\u0131nda ilk kez ticari bir u\u00e7u\u015ftaki yolcunun t\u0131bbi bulgular\u0131 ve ger\u00e7ek zamanl\u0131 videosu yerdeki sa\u011fl\u0131k ekibine 1 saniyelik gecikmeyle iletilebilmi\u015ftir. Sonraki y\u0131llarda uydu tabanl\u0131 ba\u011flant\u0131lar ve y\u00fcksek h\u0131zda internet sayesinde daha sofistike telesa\u011fl\u0131k uygulamalar\u0131na ge\u00e7ilmi\u015ftir. Sadece 2006 y\u0131l\u0131nda, telesa\u011fl\u0131k birimleri taraf\u0131ndan u\u00e7ak i\u00e7i acil hastalara verilen havac\u0131l\u0131k dan\u0131\u015fmanl\u0131k hizmeti say\u0131s\u0131 17 bin\u2019dir. Yani uzay programlar\u0131 i\u00e7in pl\u00e2nlanan telesa\u011fl\u0131k sistemi \u015fu an t\u00fcm D\u00fcnyada bir\u00e7ok alanda ba\u015far\u0131yla kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n U\u00e7ak i\u00e7i t\u0131bbi aciller<\/strong><\/p>\n 2019 y\u0131l\u0131 sonuna kadar (C-19 pandemisi \u00f6ncesinde) D\u00fcnya genelinde her g\u00fcn 107 bin u\u00e7u\u015f yap\u0131lmakta ve y\u0131lda 4,3 milyar insan havayoluyla seyahat etmekte idi. Y\u00fcksek irtifa, d\u00fc\u015f\u00fck bas\u0131n\u00e7, 3 d\u00fczlemdeki hareketler ve kapal\u0131 ortam ko\u015fullar\u0131 yolcular\u0131 hasta edebilir ya da mevcut hastal\u0131klar\u0131n\u0131 alevlendirebilir. U\u00e7u\u015fta t\u0131bbi yard\u0131m\u0131na ihtiya\u00e7 duyulan t\u00fcm sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 \u2018u\u00e7ak i\u00e7i t\u0131bbi acil durum\u2019 olarak adland\u0131r\u0131l\u0131r. Acil t\u0131bbi durum g\u00f6r\u00fclme oran\u0131, 1 milyon yolcuda 24-130 aras\u0131ndad\u0131r. Farkl\u0131 bir hesaplama ile her 604 u\u00e7u\u015fun 1\u2019inde u\u00e7ak i\u00e7i t\u0131bbi acille kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n \u00dclkemizin en b\u00fcy\u00fck ticari havayolu \u015firketi olan THY ile 2013 y\u0131l\u0131nda yakla\u015f\u0131k 43 milyon yolcu seyahat ederken 11.654 u\u00e7ak i\u00e7i t\u0131bbi acil olgu rapor edilmi\u015ftir. Bu say\u0131lar 2018 y\u0131l\u0131nda 75 milyon yolcu ve 18.961 u\u00e7ak i\u00e7i acil hasta say\u0131s\u0131na y\u00fckselmi\u015ftir. Bu say\u0131lar i\u00e7erisinde basit ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131ndan kalp durmas\u0131 nedeniyle ya\u015fam\u0131n\u0131 yitirenlere kadar geni\u015f bir yelpazedeki hasta yolcu grubu vard\u0131r. 2018 y\u0131l\u0131ndaki 18.961 vakan\u0131n 9.921’ine u\u00e7aktaki bir doktor yolcu m\u00fcdahale etmi\u015f; 82 zorunlu ini\u015f yap\u0131lm\u0131\u015f ve 8 yolcu \u00f6lm\u00fc\u015ft\u00fcr.<\/p>\n \u00c7a\u011f\u0131m\u0131zda havayoluyla seyahat eden insan say\u0131s\u0131 artt\u0131k\u00e7a, bunlar aras\u0131ndaki ya\u015fl\u0131 ve kronik hastal\u0131\u011f\u0131 olan yolcu say\u0131s\u0131n\u0131n da artmas\u0131 beklenir. Ayr\u0131ca yak\u0131n gelecekte 500\u2019den \u00e7ok yolcu ta\u015f\u0131yan ve 18-20 saat havada kalan dev u\u00e7aklarda u\u00e7ak i\u00e7i t\u0131bbi acil durum g\u00f6r\u00fclme oran\u0131 y\u00fckselecektir. Bu olgular i\u00e7in telesa\u011fl\u0131k sistemi b\u00fcy\u00fck bir kolayl\u0131k getirecek; u\u00e7ak yolcular\u0131n\u0131n t\u0131bbi konforu ve sa\u011fl\u0131k g\u00fcvencesi artacakt\u0131r.<\/p>\n U\u00e7akta sa\u011fl\u0131k deste\u011fi; u\u00e7ak doktoru mu, yolcu doktor mu?<\/strong><\/p>\n 1980’li y\u0131llarda havayoluyla seyahat rakamlar\u0131 ivmeli bi\u00e7imde artarken, u\u00e7akta hastalanan yolcu raporlar\u0131 da artm\u0131\u015ft\u0131. Bu nedenle FAA, 1986 y\u0131l\u0131nda baz\u0131 t\u0131bbi ekipmanlar\u0131n (acil t\u0131bbi kitler) u\u00e7aklarda bulunmas\u0131n\u0131 zorunlu hale getirmi\u015f; sonralar\u0131 u\u00e7aklara kalp canland\u0131r\u0131c\u0131 otomatik defibrilat\u00f6r (AED) cihazlar\u0131 da konulmu\u015ftur. Ama gene de u\u00e7ak yolcular\u0131n\u0131n acil hastalanma durumlar\u0131nda yeterli t\u0131bbi destek sa\u011flanmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olmamakta, zorunlu ini\u015flerin\u00a0(divert)<\/em>\u00a0ve ya\u015fam kay\u0131plar\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7ilememektedir. Airbus 380 ve Boeing 747, 787 gibi dev yolcu u\u00e7aklar\u0131nda \u00e7ift yatakl\u0131 kabinler, barlar, g\u00fczellik ve fitness salonlar\u0131 pl\u00e2nlanmakta; ama \u00f6zellikle uzun menzilli u\u00e7u\u015flarda \u2018u\u00e7ak doktorlar\u0131\u2019 istihdam edilmesi ve t\u0131bbi m\u00fcdahale i\u00e7in revir gibi k\u00fc\u00e7\u00fck bir b\u00f6lme ayr\u0131lmas\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclmemektedir. \u00c7o\u011fu \u015firket g\u00fcvenlik i\u00e7in \u2018Hava Polisleri\u2019 g\u00f6revlendirmeyi gerekli g\u00f6r\u00fcrken \u2018u\u00e7ak doktorlar\u0131\u2019\u00a0(in-flight doctors)<\/em>\u00a0bulundurmay\u0131 maliyet etkin bir y\u00f6ntem olarak de\u011ferlendirmemektedir (2,3). Bunun T\u00fcrk\u00e7esi, \u2018Hipokrat yemini etmi\u015f\u2019 u\u00e7ak yolcusu hekimlerden bedava hizmet almak varken, u\u00e7akta kadrolu hekimler bulundurman\u0131n \u2018masrafl\u0131\u2019 olaca\u011f\u0131d\u0131r\u2026<\/p>\n Havada ya\u015fanan acil sa\u011fl\u0131k sorunlar\u0131 hem yolcu hem de u\u00e7u\u015f ekipleri i\u00e7in \u00e7ok \u00f6zel ve zor durumlard\u0131r. Her ne kadar u\u00e7u\u015f ekipleri (pilotlar ve kabin memurlar\u0131) m\u00fcdahale usulleri konusunda e\u011fitim al\u0131yor ve u\u00e7aktaki t\u0131bbi gere\u00e7lerin kullan\u0131m\u0131n\u0131 \u00f6\u011freniyor olsalar da, sorumluluk gerektiren durumlarda s\u0131kl\u0131kla u\u00e7akta yolcu olarak bulunan sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131ndan (hekim, hem\u015fire) yard\u0131m istenir. Sa\u011fl\u0131k \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 genel olarak buna olumlu yan\u0131t verirler. Ancak baz\u0131 hekimler uzmanl\u0131k alan\u0131 d\u0131\u015f\u0131 acillerden ya da hukuksal s\u00fcre\u00e7lerden \u00e7ekindikleri i\u00e7in; baz\u0131lar\u0131 da yorgun, uykulu veya hasta olduklar\u0131 i\u00e7in yard\u0131m \u00e7a\u011fr\u0131lar\u0131n\u0131 \u2018duymayabilirler\u2019. Havayolu \u015firketleri destek talebine doktorlar\u0131n kay\u0131ts\u0131z kalmamas\u0131 ve \u00f6zendirilmeleri amac\u0131yla\u00a0“Doctors on Board”, “Smiling Doctors”<\/em>\u00a0gibi promosyon programlar\u0131 (mil puan\u0131 \u00f6d\u00fcl\u00fc, bilet fiyat indirimi, \u00fccretsiz\u00a0upgrade<\/em>, vs) geli\u015ftirmi\u015flerdir. Bu sistemin i\u015flevsel yan\u0131 olmakla birlikte sorunun tamamen \u00e7\u00f6z\u00fclm\u00fc\u015f oldu\u011fu s\u00f6ylenemez.<\/p>\n U\u00e7akta telesa\u011fl\u0131k uygulamalar\u0131\u00a0<\/strong><\/p>\n U\u00e7u\u015f ekipleri ya da g\u00f6n\u00fcll\u00fc doktor yolcular acil bir hastay\u0131 de\u011ferlendirme s\u00fcrecinde bazen yetersiz kal\u0131r ve yer merkezlerinden uzman deste\u011fi ihtiyac\u0131 duyarlar. Bat\u0131 \u00fclkelerinde 2000 y\u0131l\u0131ndan itibaren havac\u0131l\u0131k telesa\u011fl\u0131k kurulu\u015flar\u0131 havayolu \u015firketleri ile kontrat yapmakta; hastalanan yolcular i\u00e7in u\u00e7u\u015f ekiplerine t\u0131bbi dan\u0131\u015fmal\u0131k hizmeti vermektedir. Hasta yolcunun kan oksijen seviyesi, tansiyonu, \u015fekeri, nabz\u0131, EKG ve di\u011fer t\u0131bbi verileri yer sa\u011fl\u0131k merkezine aktar\u0131lmakta; oradaki t\u0131bbi dan\u0131\u015fman bu veriler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda u\u00e7ak i\u00e7indeki meslekta\u015f\u0131na \u00f6nerilerini iletmektedir. Son 20 y\u0131ld\u0131r buna g\u00f6rsel ileti\u015fim de eklenmi\u015f ve hastan\u0131n d\u0131\u015f g\u00f6r\u00fcn\u00fcm\u00fcn\u00fc de yerdeki uzmanlara ileterek daha do\u011fru bir de\u011ferlendirme yap\u0131lmas\u0131 sa\u011flanmaktad\u0131r. U\u00e7ak ile yerdeki havac\u0131l\u0131k telesa\u011fl\u0131k birimi aras\u0131ndaki ba\u011flant\u0131 telsiz, data-link (VHF, ACARS), y\u00fcksek frekansl\u0131 telsiz ba\u011flant\u0131s\u0131 (HF) ya da uydu ba\u011flant\u0131 sistemi (Satcom) ile kurulmaktad\u0131r.<\/p>\n Telesa\u011fl\u0131kta D\u00fcnyadaki en b\u00fcy\u00fck \u015firketlerden biri\u00a0MedAire<\/strong>\u2019dir. Merkezi Phonix-Arizona\u2019da olan \u015firket, kuruldu\u011fu 1986 y\u0131l\u0131ndan bu yana 120 kadar ticari havayolu \u015firketine 7\/24 \u2018medikal ko\u00e7luk\u2019 hizmeti vermektedir. ISO sertifikal\u0131 yeni nesil telesa\u011fl\u0131k ekipmanlar\u0131 sa\u011fl\u0131k\u00e7\u0131 olmayan u\u00e7u\u015f ekipleri taraf\u0131ndan bile kullan\u0131larak 8 ayr\u0131 vital bulgu elde edilmekte, bu bilgilere g\u00f6rseller de (foto\u011fraf, video) eklenerek MedLink arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla yerdeki sa\u011fl\u0131k birimine iletilebilmektedir. Bu sistem TEMPUS IC ad\u0131 ile ticari marka haline gelmi\u015ftir. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde Etihad, Emirates, Virgin Atlantic, BMI ve V. Australia bu sistemi kullanmaktad\u0131r (3).<\/p>\n T\u00fcrkiye’deki uygulamalar<\/strong><\/p>\n T\u00fcm d\u00fcnyada oldu\u011fu gibi \u00fclkemizde de havayolu ile seyahat eden ki\u015fi say\u0131s\u0131 giderek artmaktad\u0131r. 2007 y\u0131l\u0131nda \u00fclkemizdeki havaalanlar\u0131n\u0131 kullanarak u\u00e7u\u015f yapan yolcu say\u0131s\u0131 70 milyon iken, 2019 y\u0131l\u0131nda 208 milyona \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. U\u00e7an yolcu say\u0131s\u0131ndaki art\u0131\u015fa paralel olarak ya\u015fl\u0131 ve kronik hastal\u0131\u011f\u0131 olan yolcu say\u0131s\u0131n\u0131n da artmas\u0131, u\u00e7ak i\u00e7i t\u0131bbi acil olgu say\u0131s\u0131n\u0131 da y\u00fckseltmektedir. U\u00e7ak i\u00e7i t\u0131bbi acillere m\u00fcdahale ile ilgili usuller, IATA ve EASA kurallar\u0131na g\u00f6re y\u00fcr\u00fct\u00fclmektedir. 2020 y\u0131l\u0131 itibariyle \u00fclkemizdeki ticari havayolu \u015firketlerinin hi\u00e7birisinde b\u00f6yle bir sistem kullan\u0131ma girmemi\u015ftir. Buna ra\u011fmen b\u00f6yle durumlarda, doktor yolcu ya da u\u00e7u\u015f ekibi yetersiz kal\u0131rsa kaptan pilotlar \u015firket doktorlar\u0131 ile ileti\u015fim kurmakta ve dan\u0131\u015fmanl\u0131k alabilmektedir.<\/p>\n Havac\u0131l\u0131k ve uzay telesa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131n gelece\u011fi<\/strong><\/p>\n A) \u0130nsans\u0131z Hava Ara\u00e7lar\u0131nda Telesa\u011fl\u0131k Kullan\u0131lmas\u0131: Ambulanslar\u0131n eri\u015femedi\u011fi b\u00f6lgelerde kazazedelerin insans\u0131z hava ara\u00e7lar\u0131 (\u0130HA) ile ta\u015f\u0131nmas\u0131na dair \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131lmakta olup 2 ki\u015fi ta\u015f\u0131yabilen prototipler \u00fcretilmi\u015ftir. \u0130HA\u2019lar kimyasal, biyolojik veya radyoaktif maruziyete u\u011frayan ya da \u00e7at\u0131\u015fmalarda yaralanan insanlar\u0131 da (kurtarma ekibini riske sokmadan) alabilecektir.<\/p>\n B) Gelece\u011fin Ticari U\u00e7u\u015flar\u0131: Halen sadece uzay turistlerinin kullanabildi\u011fi y\u00fcksek irtifa \/ y\u00f6r\u00fcnge alt\u0131 u\u00e7u\u015flar yayg\u0131nla\u015ft\u0131\u011f\u0131nda, u\u00e7ak i\u00e7i t\u0131bbi aciller nedeniyle zorunlu ini\u015f yapmak zor olaca\u011f\u0131 i\u00e7in telesa\u011fl\u0131k sistemi rutine girecektir.<\/p>\n C) Giyilebilir Sa\u011fl\u0131k Teknolojileri\u00a0(wearable medical devices)<\/em>: Nab\u0131z, kan bas\u0131nc\u0131, v\u00fccut \u0131s\u0131s\u0131, kan \u015fekeri, solunum say\u0131s\u0131, oksijen saturasyonu, yak\u0131lan kalori, EKG, EEG, vb. gibi sa\u011fl\u0131k bilgilerini toplay\u0131p yorumlayan ve iletebilen sistemler piyasaya verilmi\u015f olup, \u00f6zel durumlarda kullan\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\n Ak\u0131ll\u0131 kol saati ve cep telefonu, ba\u015fa ve v\u00fccuda yerle\u015ftirilen hassas sens\u00f6rl\u00fc cihazlar (Holter, vs) vital girdileri kaydedip bluetooth ile d\u0131\u015far\u0131 aktarabilmekte; kalp pilleri fibrilasyon ve bradikardi durumlar\u0131 alg\u0131lay\u0131p otomatik bi\u00e7imde d\u00fczeltici ak\u0131mlar vermektedir. Yorgunluk ve uykululuk halini alg\u0131lay\u0131p uyaran, kan \u015fekeri y\u00fckseldi\u011finde ins\u00fclin veren cihazlar da vard\u0131r. Cilde yap\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan veya cilt alt\u0131na implante edilen mikroi\u015flemciler en k\u00fc\u00e7\u00fck tan\u0131 ara\u00e7lar\u0131 olarak kullan\u0131ma girmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Bunlar\u0131n v\u00fccudun mikros\u0131v\u0131lar\u0131ndan yapaca\u011f\u0131 biyokimyasal ve spektrometrik analiz datalar\u0131 d\u0131\u015far\u0131 aktar\u0131lacakt\u0131r.<\/p>\n D) T\u0131bbi Robotlar: Sofistike t\u0131bbi yaz\u0131l\u0131mlar y\u00fcklenmi\u015f yapay zek\u00e2lar\u0131n devreye girmesiyle, belki de en iyi doktorlardan daha iyi tan\u0131lar\u0131 ve tedavi \u00f6nerilerini saniyeler i\u00e7inde belirleyecek robotlar tasarlanmaktad\u0131r. Bedensel hastal\u0131k ve yaralanmalar\u0131n hem tan\u0131s\u0131nda, hem de ila\u00e7 veya cerrahi tedavisinde bilgisayar destekli cihazlar\u00a0(robotic surgery)<\/em>\u00a0geli\u015ftirilme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 yap\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n Star Trek filminde g\u00f6sterilen\u00a0\u2018Medical Tricorder\u2019<\/em>\u00a0ve Passengers filmindeki\u00a0\u2018AutoDoc\u2019<\/em>\u00a0uzayda ve gezegenlerde t\u0131bbi destek sistemlerinin prototipleri olup bug\u00fcnk\u00fc \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n ilham kaynaklar\u0131 olmu\u015ftur.\u00a0Tricorder X<\/em>, 2020\u2019li y\u0131llarda piyasada olacak; 54 hastal\u0131k biyobelirtecini analiz edecek, cep telefonu arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla retina taramas\u0131, \u00f6zel aparatlarla nefes incelemesi yap\u0131lacakt\u0131r… \u0130nsan\u0131n duygudurumunu, yorgunlu\u011funu ve bili\u015fsel sorunlar\u0131n\u0131 \u00f6l\u00e7\u00fcp uyaran, sesle kumanda edilebilir nitelikte cihazlar (Amazon ve Alexa gruplar\u0131 taraf\u0131ndan) geli\u015ftirilmektedir. F\u00fct\u00fcristik sinema filmlerinde prototipleri g\u00f6sterilen bu cihazlar\u0131n yak\u0131n gelecekte konvansiyonel havac\u0131l\u0131kta ve uzay seyahatlerinde kullan\u0131lmas\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n E) Uzay telesa\u011fl\u0131\u011f\u0131: Uzay u\u00e7u\u015flar\u0131nda g\u00f6r\u00fclebilecek 450 t\u0131bbi durum belirlenmi\u015ftir. En s\u0131k kar\u015f\u0131la\u015f\u0131lanlar; k\u00fc\u00e7\u00fck fizik travmalar, kalp ritim bozukluklar\u0131, uzay tutmas\u0131, ba\u015f a\u011fr\u0131s\u0131 ve uykusuzluktur. 1971 y\u0131l\u0131ndan beri Ruslar\u0131n Salyut ve MIR, Amerikal\u0131lar\u0131n Skylab ve Uluslararas\u0131 Uzay \u0130stasyonunda telesa\u011fl\u0131k etkin bi\u00e7imde kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n Kaynaklar<\/strong><\/p>\n <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Yazar : Prof. Dr. Muzaffer \u00c7eting\u00fc\u00e7 Yay\u0131nlanma tarihi : 17 Temmuz 2020 https:\/\/www.airkule.com\/yazar\/HAVACILIKTA-TELESAGLIK\/1383\/ Acil hasta ve yaral\u0131lara m\u00fcdahalede temel ilke, doktorun hastaya ivedilikle gitmesidir. Doktorun hastaya gitmesinin zor oldu\u011fu durumlarda ise hastan\u0131n hastaneye (doktora) getirilmesi gerekir ve bu ama\u00e7la kara, deniz, hava ambulanslar\u0131 kullan\u0131lmaktad\u0131r. Acil t\u0131pta bu algoritmaya bir basamak daha eklenmi\u015f; doktorun hastaya, hastan\u0131n da doktora ula\u015famaz oldu\u011fu durumlarda, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_eb_attr":"","_jetpack_memberships_contains_paid_content":false,"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"class_list":["post-3755","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-bulten"],"jetpack_featured_media_url":"","jetpack_sharing_enabled":true,"jetpack-related-posts":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.hvtd.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3755","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.hvtd.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.hvtd.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hvtd.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hvtd.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3755"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.hvtd.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3755\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3756,"href":"https:\/\/www.hvtd.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3755\/revisions\/3756"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.hvtd.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3755"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hvtd.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3755"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.hvtd.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3755"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}![\"\"](\"https:\/\/www.airkule.com\/images\/image\/20200717-mcetin-01.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.airkule.com\/images\/image\/20200717-mcetin-111.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.airkule.com\/images\/image\/20200717-mcetin-04.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.airkule.com\/images\/image\/20200717-mcetin-05.png\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.airkule.com\/images\/image\/20200717-mcetin112.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.airkule.com\/images\/image\/20200717-mcetin-08.jpg\")
<\/p>\n![\"\"](\"https:\/\/www.airkule.com\/images\/image\/20200717-mcetin-09.png\")
<\/p>\n\n