Kazalarda pilot ve hava trafik sorumluluğu çok incelenmiş olmasına karşın, uçak bakım hatalarının kazalardaki payı üzerinde fazla araştırma yapılmamıştır; hâlbuki bu pay %8 gibi oldukça yüksek bir düzeydedir. 1990–2000 yılları arasında ABD’de NTSB veritabanına geçmiş 1794 genel havacılık kazasından, bakım faktörüyle ilgili bulunan ve ölümle sonuçlanan kaza sayısı 273, oranı %15,2’dir. 273 ölümlü bakım kazasından 93’ü (%34) bakımcının ustalık (maharet) […]

Havadan tıbbi tahliye modern ve oldukça kompleks bir sistemdir. Çok miktarda hasta taşıması ve olay yerine kısa zamanda ulaşması oldukça avantajlıdır. Transport esnasına hava fizyolojisini bilen personele ve özel tıbbi malzemeye ihtiyaç vardır. TSK’da havadan hasta taşıma görevi daha eski yıllarda da devam etmekte olmasına rağmen, 1996 yılında Türk Hava kuvvetlerine bağlı 2 adet CN-235 uçağının bir hastanenin yoğun bakım […]

Genel inanış, uçuşun doğasında olan G kuvvetlerinin disk hernisi gelişimine doğrudan katkısı olduğu yönündedir. Bu kanıyı güçlendiren en önemli gözlem, bazı pilotların uçuşta ani gelişen bel veya boyun ağrıları nedeniyle inkapasitasyon sonucu acil iniş yapmak zorunda kalmalarıdır. Dünyada en fazla iş gücü kaybına neden olduğu bilinen bel ve boyun ağrılarının uzun sürmesi ve bu sorunlarla karşı karşıya kalan uçucuların uzun […]

6 Ağustos 1945 günü Hiroşima’ya, 3 gün sonra da Nagasaki’ye ABD’nin attığı atom bombaları ilk anda 130 bin, sonrasında da 70 bin insanın ölümüne yol açtı. 2007 Kasım ayında ölen pilot General Paul Tibbets dünya tarihinde bir defada en çok insanı öldürmüş kişi ünvanını korumakta idi. Annesinin adını (Enola Gay) yazdırdığı uçağından attığı bomba ile “2. Dünya Savaşını bitirdiğini, bomba […]

Uçuş ortamı ve uçuculuk mesleği, çeneler, ağız dokuları ve diş restorasyonlarını etkileyebilmektedir. Bu etkilerin arasında diş aşınmaları, dişeti hastalıkları, protezlerin tutuculuğunda azalma, barosinüzit ve barodontalji sayılabilir. 2. Dünya Savaşı sırasında en sıklıkla rastlanan durum, yüksek irtifadaki hava muharebesi uçuşları sırasında diş restorasyonlarının (köprü, dolgu, protez) kırılması olarak bildirilmiştir. Buna neden olan üç yüksek irtifa çevresel faktörü şunlardır: 1. Düşük barometrik […]

Japonya Ulaştırma Bakanlığı 1991 yılından bu yana havayolu pilotlarının 63 yaşına kadar uçuş yapmalarına müsaade vermektedir. 2002 yılı itibariyle son 10 yıldır yaşlı pilotların emniyetli uçuşlar yaptıkları ve hiç kaza yapmadıkları belirlenmiştir. Bu çalışmada, 63 yaşını doldurarak emekli olan 106 havayolu pilotuna kendi sağlık durumlarını ve uçuş performanslarını değerlendirmek üzere bir anket uygulanmıştır. Pilotların %20’den az bölümü performanslarında bir gerileme […]

Durum muhakemesi (Situational Awareness) çevremizin doğru bir zihinsel modelini almamızla ilgilidir, başka deyişle bir bireyin gerçeği doğru kavramasıdır. Havacılık terimleriyle, bir uçağı ve uçuş ekibini etkileyen tüm faktör ve durumların doğru bir resminin sağlanması anlamındadır. Biz dünyayı, olmasını istediğimizi anlatan terimlerle değil, gerçekte ne olduğunu anlatan terimlerle yorumlamalıyız. Yani durum muhakemesi, çevremizde olup bitenlerden haberdar olmaktır. İyi durum muhakemesi riski […]

Bayan uçuş ekibinin mensturasyon periyodunda uçmamaları uygulaması geçmişte kalmıştır; bugün böyle bir kısıtlama yoktur. Âdetin 1–3. günlerinde ağrılı kramplarla kendini gösteren dismenore, jinekolojik problemlerin en yaygını olup, inkapasitasyon yaratma oranı %10’dur. Binlerce kadın pilotun görev yaptığı günümüz dünya havacılığında dismenore tedavisinde ilk iki sırada nonsteroid antienflamatuar ilaçlar ile oral kontraseptifler yer alır. Yeni tedaviler olarak, vaginal ring ve östrojen bantları […]

Kara, deniz ve hava seyahatlerinde tutma’nın (hareket hastalığı) bayanlarda erkeklere göre daha çok görüldüğü bilinir. Bu duyarlılığın nedeni tam bilinmemekle birlikte, endokrin sistemle ilgili olmalıdır. 18–30 yaşlarında, sağlıklı ve doğum kontrol ilacı kullanmayan 12 sağlıklı bayanın “motion sickness” yaratacak biçimde hareket uyaranlarına maruz bırakılarak test edildiği bir araştırmada; tutma’ya en duyarlı günün, âdetin 5. günü olduğu; 12–19. günlerde duyarlılığın çok […]

Uçak kazası incelemelerinin amacı, kazanın olası nedenlerini bularak gelecekteki kazaların oluşumunu önlemektir. Kaza analizlerinde uçak sistemlerinin incelenmesi çok gelişmiş teknik ve teknolojik ekipman ile gerçekleştirilir. Dünyadaki diğer modern havacılık merkezlerinde olduğu gibi ülkemizde de, kaza sonrası uçak enkazındaki parçalar özenle belgelenir, toplanır ve uzman laboratuarlara gönderilir. Her ne kadar tahrip olmuş gibi görünse de bu parçaların üzerindeki izler ve etkiler […]